Nieuws

‘Tjibbe Joustra moet zich terugtrekken als voorzitter commissie die moord Peter R. de Vries onderzoekt’

Tjibbe Joustra zou er goed aan doen om zich terug te trekken als voorzitter van de commissie die de feiten en omstandigheden rond de moord op Peter R. de Vries onderzoekt. Dat zegt Peter Schouten, advocaat van kroongetuige Nabil B.

Advocaten Peter Schouten en Onno de Jong vormden samen met De Vries het verdedigingsteam van kroongetuige Nabil B..
 Beeld ROBIN UTRECHT
Advocaten Peter Schouten en Onno de Jong vormden samen met De Vries het verdedigingsteam van kroongetuige Nabil B..Beeld ROBIN UTRECHT

Peter Schouten en zijn collega Onno de Jong vormden samen met De Vries het verdedigingsteam van kroongetuige Nabil B., die in het liquidatieproces Marengo belastende verklaringen aflegt tegen de bende van Ridouan Taghi. Na de moordaanslag op De Vries kondigde minister Grapperhaus een commissie aan, die het beveiligingsvraagstuk dat bij De Vries speelde moet onderzoeken.

Tjibbe Joustra, voormalig Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (voorloper van de huidige NCTV) is aangesteld als voorzitter. Volgens Schouten en De Jong een onbegrijpelijke keuze.

Schouten stelt dat Joustra door zijn achtergrond absoluut niet onafhankelijk kan zijn. “Dat Joustra zich niet zelf terugtrekt, vind ik echt onbegrijpelijk. Die man had de eer aan zichzelf moeten houden. Een dergelijk onderzoek hoort los te staan van de staat, de familie van De Vries of ons als advocaten. Het moet volstrekt onafhankelijk zijn. Met ook het recht om getuigen onder ede te horen.” Schouten wijst daarbij op Europese regelgeving die bevestigt dat een dergelijk onderzoek onafhankelijk moet zijn van de overheid.

Criticasters

Ook advocaat De Jong snapt de keus voor de voorzitter niet. “Hij heeft ongetwijfeld kwaliteiten, maar hij is wel betrokken geweest bij de oprichting van de NCTV, een organisatie die zelf betrokken is bij dit proces. Hij kan het niet goed doen. Ook al schrijft hij nog zo’n mooi rapport, er zullen altijd criticasters zijn die wijzen naar de mogelijke partijdigheid. Of mensen die zeggen dat hij juist extra kritisch is geweest om het tegendeel te bewijzen. Dat moet je gewoon niet willen.”

“Er zijn zoveel andere mensen die gekwalificeerd zijn om deze baan te doen. Bovendien wordt door Joustra’s benoeming de mogelijkheid geblokkeerd om hem als getuige-deskundige te horen. Dat kan zeer dienstig zijn omdat hij volgens de minister de expert is op het gebied van veiligheid,” aldus De Jong.

Naar aanleiding van de kritiek van de twee advocaten schreef minister Grapperhaus vrijdag een brief aan de Tweede Kamer, waarin hij meldde dat het ministerie met de twee in gesprek wil. Dat gesprek vindt komende week plaats. Grapperhaus schreef de Kamer dat hij de vraag om onafhankelijk onderzoek begrijpt, en dat hij met de aanstelling van Joustra die juist heeft gewaarborgd.

Joustra is namelijk gevraagd vanwege zijn ervaring met onafhankelijke onderzoeken, waaronder dat naar de toedracht van de ramp met vlucht MH17. Ook was Joustra voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Grapperhaus ziet Joustra’s kennis en ervaring als zeer relevant.

Schouten en De Jong zien dat anders, en willen ook dat het onderzoek wordt verbreed. Het moet niet alleen gaan over de moord op De Vries, maar ook over de moorden op Nabils broer Reduan en advocaat Derk Wiersum.

Schouten: “Alle aspecten rondom de bescherming van de kroongetuige en de betrokkenen bij kroongetuigenprocessen moeten aan het licht worden gebracht. Je moet zo willen onderzoeken dat je ook kan analyseren wat er nou allemaal gebeurt als je als overheid een kroongetuige verklaringen laat afleggen. En welke maatregelen je dan moet nemen. Is er nou bijvoorbeeld een professioneel draaiboek waarin scenario’s staan beschreven van alles wat er kan gebeuren? Ik vrees van niet.”

Tjibbe Joustra.
 Beeld ANP
Tjibbe Joustra.Beeld ANP

Geen andere keus

Ook in de politiek klinkt de roep om een andere voorzitter. De oppositiepartijen SP, PVV, PvdA Volt, Partij voor de Dieren, JA21, Denk en BBB maken zich daar hard voor. “Het kabinet begaat hiermee een grote fout. Een onderzoek als dit moet compleet onafhankelijk zijn,” liet Joost Eerdmans van JA21 aan de advocaten weten. ‘Elke schijn van afhankelijkheid moet worden voorkomen,’ schreef Farid Azarkan van Denk aan het verdedigingsduo. Ook Attje Kuiken van de PvdA is het daarmee eens. “Dat is belangrijk voor alle betrokkenen nu en om lessen te kunnen trekken voor de toekomst.” Inmiddels hebben daarmee ruim 64 Kamerleden zich achter Schouten en De Jong geschaard.

Deze week zitten de advocaten om tafel met de hoogste ambtenaar van het ministerie van justitie. Tijdens dat gesprek zullen zij opnieuw pleiten voor een nieuwe voorzitter. Schouten en De Jong sluiten niet uit dat ze niet zullen meewerken met het onderzoek als Joustra aan blijft. “We hebben nog geen definitieve keus gemaakt, omdat we de gevolgen daarvan niet kunnen over zien.”

Volgens Schouten is er geen andere keus voor Grapperhaus. “Wij hebben natuurlijk ook veel relevante informatie. Het zou slecht zijn als die niet in het onderzoek wordt meegenomen. Maar dit onderzoek móét onafhankelijk zijn. De onderste steen moet boven.”