PlusNieuws

Sluiting ggz-instelling PsyQ: wat betekent dat voor 900 Amsterdammers met psychische klachten?

Ggz-instelling PsyQ in de Overschiestraat (West) gaat zo goed als zeker sluiten. Er zijn momenteel bijna 900 Amsterdammers met psychische klachten in behandeling. Zo’n tweehonderd mensen moeten hun behandeling elders vervolgen.

Jop van Kempen
Overstappen naar een andere psycholoog of psychiater in Amsterdam is een mogelijkheid. Beeld Getty Images
Overstappen naar een andere psycholoog of psychiater in Amsterdam is een mogelijkheid.Beeld Getty Images

Dat meldt een woordvoerder van Parnassia Groep, de koepelorganisatie waaronder PsyQ in Amsterdam valt. Het vervolg van de behandeling kan plaatsvinden bij een andere vestiging van PsyQ in bijvoorbeeld Zaandam, Haarlem of Purmerend. Ook het overstappen naar een andere psycholoog of psychiater in Amsterdam is een mogelijkheid.

Bij zo’n zevenhonderd cliënten is het mogelijk de behandeling af te ronden voordat de deuren sluiten. Soms is daarvoor intensivering van het behandeltraject nodig. In samenspraak met de cliënt wordt bekeken of dat kan.

Parnassia Groep kondigde de voorgenomen sluiting intern al maanden geleden aan. Er werden miljoenenverliezen geleden. Formeel moeten ook de ondernemingsraad en de cliëntenraad instemmen met de sluiting. Dat zal waarschijnlijk deze maand gebeuren.

“De sluiting is pas definitief als onze eisen worden ingewilligd,” zegt Cees van Vlokhoven namens de cliëntenraad. “Er mogen geen cliënten tussen wal en schip vallen. Het kan zijn dat dat extra geld kost, maar wij kijken niet naar financiële belangen. In het uiterste geval kunnen we naar de rechter.”

Continuïteit van de zorg

Zover ziet Van Vlokhoven het niet komen. “De onderhandelingen zijn in de afrondende fase. Ik ben tevreden over de samenwerking met PsyQ.”

De Inspectie Volksgezondheid en Jeugd (IGJ) en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) zien toe op de continuïteit van de zorg. Buiten Parnassia Groep zijn ook zorgverzekeraars daarvoor verantwoordelijk. Zo’n zeshonderd verzekerden van Zilveren Kruis – Amsterdams grootste zorgverzekeraar – worden geraakt door de op handen zijnde sluiting.

Parnassia Groep is ‘in de lead’ voor continuering van de zorg, aldus een woordvoerder van Zilveren Kruis. “Voor het deel dat op wachtlijst staat, brengen wij in kaart bij welke zorgaanbieders deze patiënten eventueel terecht kunnen.” Vanwege de voorgenomen sluiting is de wachtlijst relatief kort: er staan ‘slechts’ 46 mensen op.

De wachttijd voor Amsterdammers met psychische klachten is echter lang. Bij Terra Mental Health – gespecialiseerd in het behandelen van mensen met een niet-Nederlandse achtergrond en gevestigd in het voormalige Slotervaart-ziekenhuis – is dat vijftien maanden, aldus psychiater en eigenaar Zeynel Erkut.

Mede vanwege de voorgenomen sluiting van PsyQ Amsterdam en het eraan gelieerde i-Psy – eveneens gespecialiseerd in transculturele psychische hulpverlening – vroeg Erkut een groter budget aan bij de zorgverzekeraars. Zo kan hij meer mensen behandelen. Door het wegvallen van PsyQ en i-Psy kunnen zo’n drieduizend Amsterdammers per jaar minder behandeld worden. Erkut kreeg echter (nog) geen extra budget.

Behandelcapaciteit

Ook ggz-instelling Leven & Zorg in de Derkinderenstraat (West) streeft naar meer budget – vooralsnog eveneens zonder succes. “Amsterdam verliest behandelcapaciteit,” aldus bestuurder Mohamed El Aazzaoui. “We willen mensen helpen, maar als we meer mensen behandelen dan volgens de zorgverzekeraars is toegestaan, krijgen we die zorg niet vergoed en komt de bedrijfsvoering in gevaar.”

Nu PsyQ wegvalt, kan een budgetverhoging bij andere Amsterdamse zorgverleners accenten verschuiven, maar het grote probleem wordt er niet mee verholpen: er zijn te weinig psychologen en psychiaters in verhouding tot het aantal mensen met psychische problemen.

Critici van de toegenomen vraag naar ggz-hulp wijzen op perverse prikkels van de – gedeeltelijke – marktwerking in de zorg. En op ‘medicalisering’ van levensproblematiek. “We zien lijden en tegenslagen steeds sneller als een medische kwaal en zoeken dan hulp bij een psycholoog of psychiater,” aldus psychiater Damiaan Denys (Amsterdam UMC) eerder.

In het parlement wordt woensdag gedebatteerd over de problemen in de geestelijke gezondheidszorg. Ook de gemeente Amsterdam is bezorgd over de toegankelijkheid. Hoewel het een landelijke aangelegenheid is, zegt wethouder Simone Kukenheim: “We willen de beschikbaarheid voor Amsterdammers behouden, zo benadruk ik in gesprekken met Zilveren Kruis.”

Er komt een transitieplan voor de ggz, zo schreef minister Helder (langdurige zorg) al in februari. Er moeten minder verwijzingen komen. En de schaarse capaciteit moet slimmer georganiseerd. Voor de zomer moet het plan klaar zijn.

Meer over