PlusNieuws

Rode Kruis vindt gemeente te streng en trekt zich terug uit vluchtelingenpunt Amsterdam CS

Het Rode Kruis trekt zich terug uit het coördinatiepunt op Centraal Station voor oorlogsvluchtelingen uit Oekraïne. De hulporganisatie vindt dat de gemeente te streng is in de beoordeling wie wel en niet wordt opgevangen.

David Hielkema
Oekraïners komen aan op Amsterdam Centraal, waar de eerste opvang en registratie van de vluchtelingen plaatsvindt. Beeld RAMON VAN FLYMEN/ ANP
Oekraïners komen aan op Amsterdam Centraal, waar de eerste opvang en registratie van de vluchtelingen plaatsvindt.Beeld RAMON VAN FLYMEN/ ANP

Het meningsverschil is ontstaan doordat Amsterdam het beleid vorige week heeft aangescherpt. Het Rode Kruis wil iedereen helpen die zich aanmeldt, ook de mensen bij wie twijfel is of ze uit Oekraïne zijn gevlucht, terwijl de gemeente de plek alleen wil gebruiken voor mensen van wie dat zeker is.

“Het gaat tegen onze humanitaire grondbeginselen in om mensen op de vlucht eerst te vragen naar hun paspoort voordat je hen helpt,” zegt Suzanne Segaar van Rode Kruis Amsterdam. “Wij maken ons zorgen dat door het nieuwe beleid vele mensen niet worden geholpen en gedwongen op straat komen.”

Volgens het Rode Kruis houdt de gemeente zich daarmee onvoldoende aan de zogeheten Richtlijn Tijdelijke Bescherming van de Europese Unie. Vluchtelingen uit Oekraïne hebben volgens die richtlijn recht op opvang in de gemeente, medische zorg en de mogelijkheid om te werken.

Wethouder Rutger Groot Wassink (Opvang) is het niet eens met de kritiek en zegt het jammer te vinden dat het Rode Kruis vertrekt. “Ik vind ook dat we iedereen moeten opvangen, maar het coördinatiepunt is bedoeld voor mensen die gevlucht zijn uit Oekraïne. We kunnen geen functie als ‘aanmeldcentrum’ op ons nemen.”

Doorverwezen naar de IND

Een voorbeeld van iemand die werd geweigerd is Hicham (29, wil niet met achternaam genoemd worden). Hij vluchtte deze week uit Charkov, de op een na grootste stad van Oekraïne, waar hij sinds 2014 woont. Woensdag werd hij ondanks het tonen van een Oekraïense identiteitskaart geweigerd bij het humanitaire servicepunt.

Hij kon naast zijn identiteitskaart ook aantonen dat hij werkt aan de Universiteit van Charkov en heeft op zijn telefoon verschillende foto’s waarop hij te zien is in de stad. Desondanks stuurde de beveiliger hem weg met een briefje richting de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) met daarop: ‘Hoe kunt u gratis reizen naar asielzoekerscentra Ter Apel?’ Vanuit daar kan hij wel alsnog worden doorverwezen naar een opvanglocatie.

Groot Wassink beoordeelt de situatie als vervelend. “Iemand die onder tijdelijk richtlijn valt, moet gewoon opgenomen worden.” Wel zegt de wethouder dat er fouten gemaakt kunnen worden en wijst hij erop dat het deurpersoneel niet altijd in staat is om de juistheid van documenten te beoordelen. “Wij zijn niet de instantie die dat kan checken. Dat is aan de IND.”

Hulp bij twijfelgevallen

Ondanks het wegvallen van Rode Kruis blijft het humanitaire servicepunt op Centraal Station open. De vrijwilligers van het Rode Kruis hielden zich bezig met het opvangen van vluchtelingen bij de perrons, de weg wijzen naar de registratieplek en het in contact brengen met familie of kennissen.

De gemeente is echter verantwoordelijk voor de technische en beleidsmatige stappen die genomen worden. Die kunnen gewoon nog gedaan worden.

Groot Wassink heeft wel een oproep aan het rijk, omdat er twijfelgevallen zullen blijven komen. Groot Wassink: “We zijn niet de enige gemeente waar dit speelt. Het zou goed zijn als er één centrale locatie komt waar een versnelde check plaatsvindt met professionals. Staatssecretaris Eric van der Burg (VVD) van het ministerie van Justitie en Veiligheid moet die coördinatie oppakken.”