PlusNieuws

Politici reageren op schrappen in Amsterdams ov: ‘Hoe moet je nog op je werk komen?’

Amsterdamse politici maken zich grote zorgen over de mogelijke bezuiniging van 20 tot 30 procent op het openbaar vervoer. ‘We dreigen in een neerwaartse spiraal te komen.’

Tim Wagemakers
In coronatijd kregen ov-bedrijven een compensatie van zo’n 93 tot 95 procent voor de veel lagere reizigersaantallen.  Beeld Marc Driessen
In coronatijd kregen ov-bedrijven een compensatie van zo’n 93 tot 95 procent voor de veel lagere reizigersaantallen.Beeld Marc Driessen

Veel Amsterdamse politici steunen wethouder Van der Horst (Verkeer & Vervoer) in haar noodkreet richting Den Haag. Ook de Amsterdamse VVD hoopt dat het rijk coulant is met betrekking tot de voortzetting van de financiële steun voor het openbaar vervoer in de stad. “Al vind ik ook dat de gemeente kritisch moet kijken naar de mogelijkheden om met de Vervoerregio Amsterdam zoveel mogelijk zelf op te lossen,” aldus raadslid Daan Wijnants.

In coronatijd kregen ov-bedrijven een compensatie van zo’n 93 tot 95 procent voor de veel lagere reizigersaantallen. Maar nu verantwoordelijk staatssecretaris Vivianne Heijnen heeft laten weten de regeling vooralsnog niet door te zetten is de onrust groot. “Dat kan betekenen dat metro’s ’s avonds niet meer rijden, er minder bussen rijden naar de randen van de stad en dat tramlijnen geschrapt worden,” aldus wethouder Van der Horst.

Zonder de vergoeding van het rijk en de flexibiliteit van het personeel zou bijvoorbeeld het GVB afgelopen jaar 150 miljoen euro verlies hebben geleden. Het aantal ritjes halveerde, van 266,8 miljoen in 2019 tot 133,4 vorig jaar. Als de vervoerregio gedwongen is te schrappen in ov-aanbod, ligt het volgens Van der Horst voor de hand dat de grootste ingrepen zullen worden gedaan op de lijnen die het minst worden gebruikt.

Verschraling

“We dreigen in een neerwaartse spiraal terecht te komen,” zegt GroenLinks-fractievoorzitter Zeeger Ernsting. “Onaantrekkelijker ov betekent minder reizigers en dat betekent weer verdere verschraling.” D66-raadslid Elise Moeskops vreest daarnaast dat zonder extra gelden er op de langere termijn grotere problemen ontstaan. “De stad groeit enorm, dus de komende jaren gaan de reizigersaantallen echt weer groeien. Ga je dan voor één of twee jaar lijnen in het ov ontmantelen om vervolgens paniekerig alles te moeten herstellen?”

PvdA-raadslid Farley Asruf maakt zich daarnaast grote zorgen over de bereikbaarheid van de stadsranden. “In Noord zag je al dat de Noord/Zuidlijn stadsdeel Noord makkelijker bereikbaar heeft gemaakt, maar vervolgens de lijnen daar omheen veel te veel verdwenen zijn. Dat risico lopen we nu op veel meer plekken in de stad.”

Denk-raadslid Süleyman Koyuncu ondersteunt de oproep voor meer geld, maar hij is ook kritisch op de plannen van de gemeente zelf. “Je ziet van alles verdwijnen, tot nachtbussen aan toe. Maar dit college kiest er dan ook nog voor om autobezit duurder te maken. Hoe moet je dan nog op je werk komen? Je kinderen naar het sporten brengen in het weekend?”Ook JA21-raadslid Kreuger vindt dat ‘het hele idee van de autoluwe stad echt even een pas op de plaats maken’.

Pleisters plakken

Dat vindt Moeskops (D66) niet. “Het moet geen tegenstelling worden, uiteindelijk mag het ov gewoon niet verder verschralen.” Moeskops wil niet speculeren welke keuzes er dan wel gemaakt moeten worden als het rijk niet over de brug komt. “Maar dat het vooral pleisters plakken wordt lijkt me duidelijk.”
Ook PvdA-raadslid Farley Asruf wil nu vooral vol de druk op het rijk zetten. Waar Asruf zelf de moeilijke keuzes zou maken, zal hij niet met het rijk delen.

Kreuger, raadslid voor JA21, heeft wel wat ideetjes. “Het geld is landelijk ook gewoon een keer op. En in Amsterdam hebben we zoveel projectjes waar best een miljoentje van af kan. Waarom zetten we niet vol in op meer ov-ticketverkoop op Schiphol? Dan verdwijnen die toeristen niet in de taxi en op de deelscooters, maar gaan ze lekker met tram en trein.” Ook Daan Wijnants (VVD) vindt dat de gemeente in gesprekken met ov-bedrijven en Vervoerregio Amsterdam ‘alles tegen het licht moeten houden en daarmee niet moeten wachten op het rijk’.

Lagere tarieven

Koyuncu hoopt vooral op ‘realisme rond vervoer’. Hij maakte laatst een berekening voor een familie van vier die van Geuzenveld naar IJburg en terug gaat. “Dat is met het ov bijna 30 euro voor een retourtje. Met de auto ben je veel goedkoper uit.”

Toch moet de agenda autoluw doorgezet worden, vindt Asruf. “Het is één van onze belangrijkste opdrachten. Maar het is dan wel zo dat het openbaar vervoer écht een alternatief moet zijn.”

Ernsting zou dan ook graag zien dat de tarieven omlaag gaan, zeker voor mensen die langere afstanden in Amsterdam moeten overbruggen. “Daar waren we ook voor corona keihard mee bezig door de afspraken open te breken. En daarmee juist in te zetten op fijnmaziger en goedkoper ov. Het is vreselijk wat corona heeft betekent voor het openbaar vervoer in de stad, dus een extra bezuiniging zou helemaal verschrikkelijk zijn.”

De komende gemeenteraad zal Koyuncu vragen stellen aan de wethouder. Ook Asruf hoopt op meer antwoorden. “Ik zou écht uitgewerkt willen hebben wat de eventuele bezuinigingen voor impact op de stad hebben.” Wijnants: “De nieuwe wethouder verkeer en vervoer mag gelijk aan de bak.”

Wat zijn uw ervaringen met het Amsterdamse ov en de bereikbaarheid in de stad? Laat het ons weten door een reactie te sturen (maximaal 150 woorden) naar hethoogstewoord@parool.nl.

Meer over