PlusTen slotte

Bert Chedi (1949-2021): kwartiermaker voor de Hindoestanen in de Bijlmer

Voor de Hindoestanen in de Bijlmer was hij meer dan een halve eeuw een stonfutu, een steunpilaar. Vanaf zijn aankomst in de vroege jaren zeventig zette Bert Chedi zich in voor de gemeenschap. Hij legde de basis voor de komst van een gebedshuis en een activiteitencentrum, veilige havens voor de nieuwkomers uit Suriname.

Patrick Meershoek
null Beeld Prive Archief
Beeld Prive Archief

De afgelopen zondag op 72-jarige leeftijd overleden Bert Chedi behoort tot de kwartiermakers van de Bijlmer, de Surinaamse pioniers die in de jaren zeventig de infrastructuur legden voor de eigen gemeenschap. “Bert keek de kunst af van zijn Creoolse broeders,” vertelt Henk Lalji. “Die vormden de grootste groep in de Bijlmer en hadden al stevige organisaties op poten gezet. Bert was geboren in Commewijne en kon goed overweg met de Afro-Surinamers.”

Chedi leerde van het jongerencentrum Kwakoe, vanaf de jaren zeventig een alternatieve Surinaamse ambassade met een actieve en politiek geëngageerde leiding. Directeur Roy Groenberg herinnert zich de jonge Chedi als een gedreven en gerespecteerd mens. “Er waren in het begin nog weinig Hindoestanen in de Bijlmer. Met de groep groeide ook de behoefte aan een eigen plek. Bert fungeerde als kwartiermaker en dat deed hij met verve.”

Cultureel centrum Vikaash

Chedi maakte de oversteek naar Nederland in 1972, ging werken bij de Hoogovens en stak zijn vrije tijd in de organisatie van de Hindoestanen. De boer heeft een ploeg, de Surinamers in de jaren zeventig een stichting. Chedi richtte de stichting Prem Sangeet Samaadj op, met als oogmerk de bevordering in de Bijlmer van de Hindoestaanse cultuur en religie en, niet minder belangrijk, van de saamhorigheid en de gezelligheid. Chedi was dol op lekker eten en drinken.

Lalji: “Bert was een geboren organisator met een voorliefde voor massale evenementen. Hoe meer mensen, hoe beter. Hij had een boekje op zak met telefoonnummers van alle sleutelfiguren. Als er een groep op de been moest worden gebracht, wist hij in een paar dagen honderden mensen te mobiliseren. De mensen kwamen graag. Ze wisten: als Bert komt, is er in elk geval leven in de brouwerij. Het was nooit saai met hem.”

In de jaren tachtig gaat de droom in vervulling en openen de deuren van sociaal-cultureel centrum Vikaash. De realisering kan voor een belangrijk deel op het conto van Chedi worden geschreven, zegt Lalji. “Bert was geen intellectueel, hij was vooral streetwise. Maar hij omringde zich met academici als Bim Mungra en Lach Soedamah. Samen vormden ze een dreamteam dat erin slaagde een eigen onderkomen voor de gemeenschap voor elkaar te boksen.”

Politiek actief

Wat Kwakoe was voor de Afro-Surinaamse gemeenschap, werd Vikaash voor de Hindoestanen in de Bijlmer. Een plek om religieuze feesten als Holi-Phagwa en Divali te vieren, te leren dansen als de Bollywood-sterren, yogalessen te volgen, te luisteren naar lezingen en optredens bij te wonen van artiesten en toneelgroepen uit Suriname. Lalji: “Bert regelde de overkomst en zorgde voor een uitverkochte zaal.”

De band met Suriname bleef warm. Chedi reisde elk jaar terug naar het land van herkomst om familie en vrienden te bezoeken. Hij werd actief binnen de Vooruitstrevende Hervormings Partij (VHP) en was als geen ander op de hoogte van de laatste politieke ontwikkelingen. Hoewel zijn gezondheid de laatste jaren verslechterde, spande hij zich vorig jaar vanuit Nederland nog in voor de succesvolle campagne van de huidige Surinaamse president Chan Santokhi.

Chedi overleed afgelopen zondag in Suriname. Daar werd woensdag een afscheidsdienst gehouden, voorafgaand aan een vlucht naar Nederland. Lalji: “Bert hield zielsveel van Suriname, maar hij was hier geworteld. Het was zijn wens om in Amsterdam te worden gecremeerd.” Dat gebeurt aanstaande maandag op Westgaarde. In het weekeinde zal in de Bijlmer afscheid worden genomen. Het zal er druk zijn, is de verwachting, met heel veel mensen uit het boekje van Bert Chedi.

Meer over