PlusReportage

Ballen eraf en shredden maar: hier wordt jouw afgedankte kerstboom gerecycled

Tienduizenden kerstbomen uit Amsterdam vinden in januari een laatste rustplaats in Westpoort. Daar worden ze, ontdaan van ballen en verlichting, verwerkt tot compost en biomassa.

Patrick Meershoek
Bij Vosse Groen Recycling moeten ze geregeld nog kerstballen en andere versieringen van de bomen afhalen voor die door de shredder kunnen.  Beeld Sophie Saddington
Bij Vosse Groen Recycling moeten ze geregeld nog kerstballen en andere versieringen van de bomen afhalen voor die door de shredder kunnen.Beeld Sophie Saddington

Het ruikt naar dennenshampoo op de werf. Het nieuwe jaar is nog maar net begonnen, maar de verwerking van de Amsterdamse kerstbomen is al in volle gang bij Vosse Groen Recycling in de uiterste hoek van Westpoort. “De eerste vrachtwagens kwamen meteen na de jaarwisseling,” vertelt Mike Vosse namens het familiebedrijf. “Nu zijn het twintig tot dertig wagens per dag, en dat gaat zo door tot het einde van de maand. Dan hebben we ongeveer 3000 ton in huis, ik schat alles bij elkaar een kleine 100.000 kerstbomen.”

De laatste weken van zijn leven zit de kerstboom in een rollercoaster. Het ene moment sta je nog opgetuigd op een ereplek in de woonkamer en wordt er met het hele gezin gezongen over je wonderschone takken, een paar dagen later lig je buiten de stad te wachten tot het jouw beurt is om in de shredder te verdwijnen. Nu de traditionele verbranding van kerstbomen uit de gratie is geraakt als gevolg van het verlangen naar duurzaamheid en de vrees voor corona, komen verreweg de meeste Amsterdamse bomen terecht bij vader Kees Vosse en zijn zonen Rocky en Mike.

En daar zijn ze blij met de klus. “We werken hoofdzakelijk met tuinafval. Voor het bedrijf is dit normaal een rustige periode,” legt Rocky uit. “De kerstbomen zorgen voor een maand werk. En we verdienen er ook nog wat aan.” Hij wijst naar een hoge berg met verhakselde bomen, de oogst van de afgelopen dagen. “De naalden gebruiken we voor de compost, het hout gaat als biomassa naar de bio-energiecentrale even verderop. Het is ongeveer fiftyfifty: de helft van de boom wordt hergebruikt, de andere helft wordt verstookt voor energie.”

Dekbedovertrekken

Voor het zover is, moeten de bomen eerst worden ontdaan van de niet-natuurlijke materialen. Hoewel de gemeente iedereen oproept de boom kaal in te leveren, komt er in Westpoort nog heel wat tevoorschijn. Denk aan: kerstballen, plastic standaards en zelfs verlichting. “Omdat die spullen tegenwoordig zo goedkoop te krijgen zijn, denken veel mensen kennelijk: we kopen volgend jaar wel weer nieuwe,” vermoedt Mike. “En wat we ook geregeld tegenkomen: oude kleding, dekens en dekbedovertrekken. Die worden in huis gebruikt om de naalden op te vangen.”

Als de bomen eenmaal schoon door de shredder zijn gegaan, wordt het hout gescheiden van de naalden. Daarna begint het composteren. De berg naalden begint te broeien en kan een temperatuur bereiken van wel 70 graden Celsius. Mike: “Dat duurt een maand of drie, dan houd je een soort zwarte aarde over. Wij leveren compost van hoge kwaliteit, en daarvoor hebben we nog twee maanden extra nodig.” Met behulp van shovels schuift de berg compost elke maand een stukje over het terrein, tot hij klaar is voor de verkoop voor een tientje per ton.

Bollenkwekers

De verwerkte kerstbomen blijven in de stad, of in elk geval in de omgeving. De afnemers van de compost zijn hoveniers, maar ook kleine boeren en bollenkwekers in de buurt. “We hebben een netwerk van vaste afnemers,” vertelt Mike. “Dat is prettig werken. Zij weten wat ze krijgen, en wat ze ervoor moeten betalen. De nieuwe generatie kleine boeren werkt liever met natuurlijke compost dan met kunstmest. Maar ook zij moeten de eindjes aan elkaar knopen. Er zijn er een paar bij die deze maand komen helpen met de kerstbomen om wat bij te verdienen.”

Het hout van de kerstbomen verdwijnt als biomassa in de verbrandingsoven. Een gevoelig onderwerp, weet Mike, mede door de verhitte discussie over de plannen voor een biomassacentrale in Diemen. “Daar ben ik ook geen voorstander van. Het is natuurlijk gekkenwerk om pallets uit de Verenigde Staten te halen om hier te verbranden. Maar dit hout blijft in de buurt en levert energie op. Dat is een heel ander verhaal. Er zijn ongetwijfeld nog andere toepassingen denkbaar, maar ook die kosten energie. Onder de streep is dit echt de meest duurzame oplossing.”

Meer over